Dil · Sözlük

Sehven Ne Demek?

Sehven, “yanlışlıkla, dalgınlıkla, bilmeden” anlamına gelen, Arapçadan dilimize geçmiş bir zarftır. Hatayı kabul eder; kastı reddeder.

sehven

zarf · Arapça

yanlışlıkla, dalgınlıkla, bilmeden

Okunuşu
seh-ven
Türü
zarf
Zıt anlamlısı
kasten
Yazan Mahmut Burhan KarataşGüncellendi: 10 dk okuma

Sehven kelimesinin anlamı

Sehven, “yanlışlıkla, dalgınlıkla, bilmeden” anlamına gelen, Arapçadan dilimize geçmiş bir zarftır. Türk Dil Kurumu’nun Güncel Türkçe Sözlük’ünde zarf olarak yer alır ve “dalgınlık veya unutkanlık sonucunda oluşan yanlışlıkla” diye tanımlanır. Bugün en çok resmî yazışmalarda, banka ve muhasebe işlemlerinde, mahkeme kararlarında karşımıza çıkar: “Tutar sehven hatalı yazılmıştır.”

Kelimenin ağırlığı, işaret ettiği hatanın türünde saklıdır. Sehven yapılan bir şey kötü niyetle, bilerek ya da ihmalle değil; bir an dikkatin kaymasıyla, aklın başka yerde olmasıyla yapılmıştır. Yani sehven, hatayı kabul ederken kastı reddeden bir kelimedir.

Kısaca

sehven = yanlışlıkla, dalgınlıkla. Okunuşu “seh-ven”. Zıt anlamlısı kasten.

Bu yüzden sehven, gündelik dilde “yanlışlıkla” demenin daha ağırbaşlı, daha resmî bir yoludur. Bir mesajı yanlış kişiye göndermek de bir belgedeki tutarı yanlış yazmak da sehven olabilir; fark, hatanın nerede ve hangi tonla itiraf edildiğindedir.

Sehven kelimesinin kökeni

Sehven, Arapça sehv (سهو) kelimesinden gelir. Sehv; yanılma, unutma, dalgınlıkla yapılan hata demektir. Arapçada bir isme tenvin (sonuna “-en” sesi veren işaret) eklenerek zarf yapılır; sehven (سهواً) da bu yolla oluşmuş, “yanılarak, dalgınlıkla” anlamına gelen bir zarftır.

Türkçede aynı kalıpla oluşmuş çok sayıda kelime vardır ve sehven’i bunların yanında düşünmek anlamını kavramayı kolaylaştırır:

Aynı kalıpla oluşmuş Arapça kökenli zarflar
KelimeKökAnlamı
sehvensehv (yanılma)yanlışlıkla, dalgınlıkla
kastenkasd (niyet)bilerek, isteyerek
hataenhatahata ile, yanlışlıkla
resenre’s (baş)kendiliğinden, başvuru olmadan
tesadüfentesadüfrastlantıyla
nispetennisbetgöre, kıyasla

Aynı kökten gelen kelimeler

  • Sehiv / sehv: Yanılma, hata. Eski metinlerde “sehv eylemek” (yanılmak) biçiminde geçer.
  • Sehv-i kalem: Kalem sürçmesi; yazarken dikkatsizlikle yapılan hata. Bugünkü “yazım hatası” ya da “klavye hatası” ifadelerinin eski karşılığıdır.
  • Secde-i sehv (sehiv secdesi): Namazda yanılarak bir şey eksik ya da fazla yapıldığında, namazın sonunda yapılan iki secde. Kelimenin dinî terminolojide bugün de yaşayan en yaygın kullanımıdır.
  • Sehvî: Yanılmaya dayanan, hata sonucu olan.

Bu aileye bakınca sehv kavramının iki yüzü görülür: Bir yanda kabul edilmiş bir hata, öbür yanda o hatanın düzeltilebileceğine dair bir güven. Sehiv secdesi namazı bozmaz, tamamlar; resmî yazıdaki “sehven” şerhi de belgeyi geçersiz kılmaz, düzeltir.

Resmî evrakta “sehven” ne demek?

Resmî yazışmalarda sehven, bir belgedeki hatanın kasıtlı olmadığını ve düzeltildiğini kayda geçirmek için kullanılır. Kelime, düzeltmeyi yapan kişinin “Bu bir dalgınlık hatasıdır, belgenin geri kalanı geçerlidir” demesinin kısa ve kalıplaşmış yoludur.

“Sehven yazılmıştır” ne demek?

“Yanlışlıkla yazılmıştır” demektir. Elle doldurulan resmî defterlerde ve belgelerde hata silinmez, kazınmaz ya da daksil ile kapatılmaz; yanlış kısmın üzeri okunacak biçimde tek çizgiyle çizilir, yanına ya da üstüne “sehven yazılmıştır” notu düşülür, doğrusu yazılır ve düzeltmeyi yapan kişi paraf atar. Bu sayede hem hata hem düzeltme görünür kalır; belgeye sonradan müdahale edilmediği anlaşılır.

Örnek şerh

“Birinci satırdaki 12.500 TL tutarı sehven yazılmış olup doğrusu 15.200 TL’dir.” (Paraf)

“Sehven hatalı” ne demek?

Bir işlemin dalgınlıkla yanlış yapıldığını anlatır: “Fatura sehven hatalı düzenlenmiştir.” Teknik olarak “sehven” zaten hatayı içerdiği için “sehven hatalı” biraz tekrar sayılabilir; daha temiz kullanım “fatura sehven yanlış tutarla düzenlenmiştir” ya da yalnızca “hatalı düzenlenmiştir” olur. Yine de kalıp, bürokratik dilde çok yaygındır.

Bankacılık ve muhasebede

Yanlış hesaba gönderilen havale, iki kez çekilen tutar ya da yanlış girilen fiş için işlem açıklamalarında sık görülür: “Sehven yapılan işlemin iadesi.” Bu ifade, işlemin bir hata olduğunu ve iptal veya iadesinin talep edildiğini gösterir.

Hukukta sehven: hata ile kastın ayrımı

Hukuk dilinde sehven, bir işlemin ya da beyanın yanılarak yapıldığını belirtir ve kasten (bilerek, isteyerek) kavramının karşısında durur. Bu ayrım önemlidir; çünkü pek çok hukuki sonuç, bir davranışın kastla mı yoksa yanılgıyla mı yapıldığına göre değişir.

Gündelik hukuk pratiğinde sehven en çok şu durumlarda geçer:

  • Karar ve tutanaklardaki maddi hatalar: Bir isim, tarih ya da rakamın yanlış yazılması. Mahkemeler bu tür yazı ve hesap hatalarını düzeltebilir; düzeltme kararlarında “sehven ... yazıldığı anlaşıldığından” gibi ifadeler kullanılır.
  • Vergi ve idari işlemler: Matrahın ya da tutarın yanlış hesaplanması veya beyan edilmesi. Gelir İdaresi’nin yayımladığı açıklamalarda bile “sehven” kelimesine rastlanır; örneğin bir vergi taksitinin yerine yanlışlıkla bir sonraki taksitin ödenmesi.
  • Dilekçe ve sözleşmeler: Taraf adının, adresin ya da madde numarasının yanlış yazılması.

Bir hatanın “sehven” olarak nitelendirilmesi, düzeltme yolunu açar ama tek başına her sonucu ortadan kaldırmaz. Somut bir uyuşmazlıkta hatanın nasıl düzeltileceği ilgili mevzuata göre değişir; bu konuda bir avukata danışmak gerekir.

Sehven mi, şehven mi?

Doğru yazım sehven’dir; “s” ile başlar. “Şehven” diye bir kelime sözlüklerde yer almaz. Karışıklık büyük olasılıkla kulağa benzeyen şehvet kelimesinden kaynaklanır; ancak iki kelimenin kökü de anlamı da tamamen farklıdır. Bu yüzden “şehven yazılmıştır” gibi bir kullanım hem yanlış hem de istemeden komik bir anlam kayması yaratır.

Sık yapılan diğer yazım hataları:

Sehven kelimesinde sık yapılan yazım hataları
YanlışDoğru
şehvensehven
sehfensehven
sevhensehven
seven (yanlışlıkla “h” atlanarak)sehven
sehven’en, sehvenensehven (zarf olduğu için ek almaz)

Okunuşu ve türü

Okunuşu: “seh-ven”. Ortadaki “h” sesi duyulur biçimde söylenir; “seven” gibi okunursa kelime “sevmek” fiiliyle karışır.

Türü: Zarf. Fiili niteler ve çekim eki almaz: “sehven gönderildi”, “sehven silindi”.

Eş anlamlılar, zıt anlamlılar ve karıştırılan kelimeler

Eş ve yakın anlamlılar

yanlışlıkla, dalgınlıkla, hataen, yanılarak, bilmeden, istemeden, farkında olmadan, dikkatsizlikle.

Bunların hepsi aynı ağırlıkta değildir. “Yanlışlıkla” en genel ve tarafsız karşılıktır. “Dalgınlıkla” sehven’in sözlük tanımına en yakın olanıdır. Ezkaza ve kazara ise biraz farklıdır: Bunlar hatadan çok rastlantıyı, beklenmedik bir talihsizliği anlatır.

Zıt anlamlılar

kasten, bilerek, bile bile, isteyerek, mahsus, kasıtlı olarak.

Sehven ile sık karıştırılan kelimeler

Sehven ile sık karıştırılan kelimeler
KelimeAnlamıSehven’den farkı
resenkendiliğinden, başvuru beklemedenHatayla ilgisi yoktur; bir makamın kendi yetkisiyle harekete geçmesini anlatır (“mahkeme resen inceledi”).
kastenbilerek, isteyerekTam zıddıdır.
ihmalenihmal ederek, savsaklayarakDikkatsizlik ortak, ama ihmal bir sorumsuzluğu ima eder; sehven daha masum bir dalgınlıktır.
tesadüfenrastlantıylaBir hatayı değil, beklenmeyen bir karşılaşmayı anlatır.
sehivyanılma (isim)Aynı kökten isimdir; sehven bunun zarf hâlidir.

Sehven cümle içinde nasıl kullanılır?

Sehven, cümlede fiilin hemen önünde ya da nesneden sonra durur. Aşağıdaki örnekler farklı bağlamlara göre gruplandı.

Resmî yazışma

  • Ekte sunulan listede iki öğrencinin adı sehven tekrar edilmiştir; düzeltilmiş liste ilişikte sunulmuştur.
  • Toplantı tutanağına tarih sehven 12 Mart olarak yazılmış olup doğrusu 21 Mart’tır.
  • İlgi yazımızda dosya numarası sehven eksik belirtilmiştir.

Banka, muhasebe ve iş hayatı

  • Kira bedeli sehven eski ev sahibimin hesabına gönderildi; iadesi için bankaya dilekçe verdim.
  • Faturada KDV oranı sehven yüzde 1 girilmiş, düzeltme faturası kesildi.
  • E-posta, içindeki taslak notlarla birlikte sehven tüm ekibe iletildi.

Hukuk

  • Kararın gerekçesinde davalının soyadı sehven hatalı yazıldığından düzeltilmesine karar verildi.
  • Dilekçede madde numarası sehven 14 yerine 41 olarak gösterilmiştir.

Gündelik dil

  • Annemin mesajına cevap verirken sehven arkadaş grubuna yazmışım.
  • Sehven senin kalemini almışım, yarın getiririm.
  • Fotoğrafı sehven sildim sanmıştım, neyse ki çöp kutusundaymış.

Edebî ve mecazlı kullanım

  • Bazı karşılaşmalar sehven olur ama ömür boyu sürer.
  • Kalabalığın içinde hakikat çoğu zaman sehven ıskalanır.
  • Mektubu sehven açtığını söyledi; kimse inanmadı, çünkü zarfı özenle yeniden yapıştırmıştı.

Son örnek, kelimenin ilginç bir yanını gösterir: “Sehven” bazen bir bahaneye de dönüşebilir. Kasıtlı bir işi dalgınlık gibi göstermek isteyenler de bu kelimeye sığınır; bu yüzden sehven, edebiyatta hem masumiyetin hem de ince bir ironinin kelimesidir.

Edebiyatta ve gündelik dilde sehven

Resmî dilde ve hukukta sık kullanılmasına rağmen gündelik konuşmada seyrek rastlanan sehven, Türkçede yaşamaya devam eden Arapça zarflardan biridir. Bunu büyük ölçüde iki alana borçludur: bürokrasinin kalıplaşmış dili ve hatayı zarif biçimde itiraf etme ihtiyacı.

Eski metinlerde

Divan ve kâtiplik geleneğinde “sehv” ve “sehv-i kalem”, müstensihlerin (el yazması kopyalayanların) yaptığı hataları anlatmak için sık kullanılırdı. Bir yazmanın sonuna “sehv ve hatâ olursa affola” anlamında bir not düşmek, kâtiplerin alçakgönüllülük geleneğinin parçasıydı. Kelime bu yüzden yalnızca bir hatayı değil, hatasız olunamayacağını kabul eden bir tavrı da taşır.

Bugünün dilinde

Sehven, özellikle internet dilinde yarı ironik bir tonla geri döndü. Yanlış kişiye gönderilen mesaj, yanlış hesaptan atılan paylaşım ya da “yanlışlıkla” beğenilen eski bir fotoğraf için “sehven oldu” demek, olayı hem kabul edip hem de hafifletmenin esprili bir yolu hâline geldi.

Müzikte

Kelime 2026’da Emir Can İğrek ve Dedublüman’ın birlikte seslendirdiği “Sehven” adlı şarkıyla geniş bir dinleyici kitlesine ulaştı. Şarkıda kelime, insanın kendi düştüğü hatalar ve pişmanlık temasıyla birlikte kullanılıyor; bu da sehven’in “bilmeden yapılmış hata” anlamının duygusal bir derinlik kazanabildiğini gösteriyor.

Felsefi bir not

Sehven, niyet ile eylem arasındaki boşluğu adlandıran bir kelimedir. Bir şeyi yaptık ama yapmak istemedik; sonuç bizim, niyet değil. Bu ayrım, ahlak felsefesinin en eski sorularından birine dokunur: İnsan, istemeden yaptığı şeyden ne kadar sorumludur? Hukuk bu soruya “kast” ile “hata”yı ayırarak cevap verir; edebiyat ise çoğu zaman cevabı açık bırakır.

Neden adımız Sehven?

Sehven, hayatın ince detaylarına dair bağımsız bir edebiyat ve felsefe dergisi. Adımızı bu kelimeden aldık, çünkü bize göre çağımızın en büyük kaybı, gözümüzün önünde olup da dalgınlıkla ıskaladıklarımız.

Hayatın ve kalabalıkların hengâmesinde çoğu şey sehven kaçırılıyor: bir cümlenin ağırlığı, bir bakışın anlamı, bir şiirin altındaki hakikat. Kimse bunları kasten görmezden gelmiyor; sadece hız, gürültü ve ezberler arasında dikkatimiz başka yere kayıyor. Sehven Dergisi, bu dalgınlığa karşı bir duraklama olsun istiyoruz.

Her ay tek bir tema etrafında deneme, öykü ve şiir yayımlıyoruz; aradaki zamanda da editörden geçmiş metinlerle bağımsız akışımızı sürdürüyoruz. Dergimiz ücretsiz ve öyle kalacak. Okumak için kayıt gerekmiyor; yazmak isteyenler için kapımız açık.

Belki siz de bu sayfaya bir kelimenin anlamını ararken, yani sehven geldiniz. Kalmak isterseniz son sayımıza ve tüm yazılarımıza göz atabilir, aramıza katılabilirsiniz.

Sehven Dergisi

Bir kelimenin anlamını ararken burada buluştuk.

Sıkça sorulan sorular

Sehven kelimesiyle ilgili en sık sorulan soruların kısa yanıtları. Soruların tamamı sayfada görünür; bir soruya dokunarak yanıtı açabilirsiniz.

Sehven ne demek kısaca?

Sehven, “yanlışlıkla, dalgınlıkla” demektir. Bir işin kasıt olmadan, dikkat dağınıklığı ya da unutkanlık sonucu hatalı yapıldığını anlatır.

Sehven kelimesi TDK’da var mı?

Evet. Güncel Türkçe Sözlük’te zarf olarak yer alır ve “dalgınlık veya unutkanlık sonucunda oluşan yanlışlıkla” diye tanımlanır.

Sehven hangi dilden gelir?

Arapçadan. “Yanılma, unutma” anlamındaki sehv kelimesinin zarf hâlidir.

Resmî evrakta sehven ne demek?

Belgedeki bir hatanın kasıtsız olduğunu ve düzeltildiğini belirtir. Yanlış kısmın üzeri tek çizgiyle çizilir, “sehven yazılmıştır” notu düşülür, doğrusu yazılır ve paraf atılır.

Sehven mi, şehven mi?

Doğrusu “sehven”dir. “Şehven” diye bir kelime yoktur.

Sehven’in zıt anlamlısı nedir?

“Kasten”, yani bilerek, isteyerek.

Sehven ile resen aynı mı?

Hayır. Sehven “yanlışlıkla”, resen “kendiliğinden, başvuru beklemeden” demektir.

Sehven nasıl yazılır?

“s” ile, sehven. Cümle içinde küçük harfle yazılır; zarf olduğu için çekim eki almaz: “sehven gönderildi”, “sehven silindi”.

Sehven’in eş anlamlısı nedir?

Yanlışlıkla, dalgınlıkla, hataen, yanılarak, bilmeden, istemeden, farkında olmadan ve dikkatsizlikle. En yakın karşılıklar “yanlışlıkla” ve “dalgınlıkla”dır.

Sehven cümle içinde nasıl kullanılır?

Genellikle fiilden önce ya da nesneden sonra gelir: “Tutar sehven hatalı yazılmıştır.”, “Dilekçede madde numarası sehven yanlış gösterilmiştir.”

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki bir görüş yerine geçmez. Somut bir uyuşmazlıkta ilgili mevzuat ve uzman görüşü esas alınmalıdır.